Κάπου ανάμεσα στα 30 και στα 40, μπορεί να παρατηρήσεις ότι ο ενθουσιασμός που είχες κάποτε για τη δουλειά, τη γυμναστική, τους στόχους σου ή ακόμη και τα πράγματα που απολάμβανες περισσότερο αρχίζει να ξεθωριάζει. Δεν έχεις απαραίτητα χάσει τις φιλοδοξίες σου. Ούτε ξύπνησες ένα πρωί και αποφάσισες ότι δεν σε ενδιαφέρει τίποτα. Απλώς δυσκολεύεσαι περισσότερο να βρεις την ενέργεια και τη διάθεση για να κάνεις όσα παλαιότερα σου έβγαιναν σχεδόν αυτόματα.
Όπως ήταν κάποτε ο Μαρσιάλ στις ημέρες του πριν έρθει στην ΑΕΚ:
Η εύκολη εξήγηση είναι ότι μεγάλωσες, βολεύτηκες ή έχασες τη δίψα σου. Η πραγματικότητα, όμως, μπορεί να είναι πιο σύνθετη. Ο ύπνος, το χρόνιο στρες, η φυσική κατάσταση και οι ορμονικές αλλαγές επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούμε καθημερινά. Και πριν κατηγορήσεις τον χαρακτήρα σου, αξίζει να εξετάσεις τι συμβαίνει πραγματικά.
1. Η ντοπαμίνη και η τεστοστερόνη παίζουν σημαντικό ρόλο
Η ντοπαμίνη συμμετέχει στα συστήματα του εγκεφάλου που σχετίζονται με την ανταμοιβή, την προσμονή και την κινητοποίηση. Η τεστοστερόνη, από την άλλη, επηρεάζει μεταξύ άλλων τη σεξουαλική επιθυμία, τη μυϊκή μάζα και τη σωματική ενέργεια.
Τα επίπεδα τεστοστερόνης μπορούν να μειώνονται σταδιακά με την ηλικία, αν και ο ρυθμός διαφέρει σημαντικά από άνδρα σε άνδρα. Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι άνδρες στα 35 ή στα 40 θα αισθανθούν ξαφνικά λιγότερο κινητοποιημένοι. Ούτε υπάρχει κάποια καθολική, αναπόφευκτη πτώση της ντοπαμίνης που εξηγεί κάθε αλλαγή στη διάθεση.
Σημαίνει, όμως, ότι η βιολογία αποτελεί μέρος της εξίσωσης. Δεν είναι όλα θέμα πειθαρχίας και θέλησης.
: 8 μύθοι γυμναστικής που κακώς συνεχίζουμε να πιστεύουμε
2. Δεν σημαίνει ότι έχασες τον χαρακτήρα σου
Όταν δυσκολεύεσαι να σηκωθείς για προπόνηση, αναβάλλεις συνεχώς ένα προσωπικό project ή δεν έχεις την ίδια όρεξη να κυνηγήσεις τους στόχους σου, είναι εύκολο να αρχίσεις την αυτοκριτική.
«Μήπως τεμπελιάζω;», «Μήπως βολεύτηκα;», «Πού πήγε εκείνος ο τύπος που ήθελε να τα καταφέρει όλα;».
Πριν βγάλεις ετυμηγορία, σκέψου ότι η μειωμένη διάθεση μπορεί να συνδέεται με παράγοντες που διορθώνονται, από την έλλειψη ύπνου και την εξάντληση μέχρι προβλήματα υγείας ή αλλαγές στη διάθεση. Δεν σημαίνει ότι κάθε περίπτωση έχει ορμονική αιτία. Σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζεις κάθε δυσκολία σαν προσωπική αποτυχία.
3. Το χρόνιο στρες μπορεί να σου αδειάσει τις μπαταρίες
Υπάρχει το στρες που σε κινητοποιεί πριν από ένα σημαντικό meeting και υπάρχει εκείνο που σε ακολουθεί από το γραφείο στο σπίτι, από το κινητό στο κρεβάτι και από τη Δευτέρα μέχρι την επόμενη Κυριακή.
Όταν η πίεση γίνεται μόνιμη κατάσταση, μπορεί να επηρεάσει τον ύπνο, τη διάθεση, τη συγκέντρωση και τη σεξουαλική επιθυμία. Το στρες και οι ορμονικοί μηχανισμοί του οργανισμού αλληλεπιδρούν, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η κορτιζόλη εξηγεί αυτομάτως κάθε πτώση της τεστοστερόνης ή της κινητοποίησης.
Αν αισθάνεσαι ότι λειτουργείς μονίμως στο ρελαντί, ίσως δεν χρειάζεσαι άλλο ένα motivational βίντεο με κάποιον που φωνάζει ότι πρέπει να ξυπνάς στις 5 το πρωί. Ίσως χρειάζεσαι λιγότερη πίεση και περισσότερο χρόνο για να ανακάμψεις.
: Πόσο fit πρέπει να είσαι για να θεωρείσαι ελκυστικός σωματικά;
4. Ο ύπνος είναι πολύ πιο σημαντικός απ’ όσο νομίζεις
Αν κοιμάσαι πέντε ώρες, ξυπνάς κουρασμένος, στηρίζεσαι στον καφέ για να βγάλεις τη μέρα και περιμένεις από τον εαυτό σου να λειτουργεί στο 100%, έχουμε νέα: το σώμα σου δεν είναι smartphone για να φορτίζει στο 20% και να αποδίδει σαν να βρίσκεται στην πρίζα.
Ο επαρκής ύπνος, και ιδιαίτερα η φυσιολογική αρχιτεκτονική των σταδίων του, συνδέεται με την παραγωγή τεστοστερόνης. Η παρατεταμένη έλλειψη ύπνου μπορεί να επηρεάσει τα επίπεδα των ορμονών, τη συγκέντρωση και τη διάθεση.
Στόχευσε σε περίπου επτά έως εννέα ώρες ύπνου, με σταθερό ωράριο όπου είναι εφικτό. Αν ροχαλίζεις έντονα, ξυπνάς εξαντλημένος ή νυστάζεις υπερβολικά μέσα στην ημέρα, αξίζει να εξετάσεις και το ενδεχόμενο κάποιας διαταραχής ύπνου.
5. Τα βάρη και η λιγότερη ψηφιακή υπερδιέγερση μπορούν να βοηθήσουν
Η προπόνηση με αντιστάσεις δεν είναι μόνο υπόθεση δικεφάλων και καθρεφτών. Μπορεί να υποστηρίξει τη φυσική κατάσταση, τη διάθεση, την ποιότητα του ύπνου και τη συνολική αίσθηση ευεξίας. Δεν αποτελεί μαγικό διακόπτη τεστοστερόνης, αλλά είναι ένα από τα πιο χρήσιμα εργαλεία που έχεις στη διάθεσή σου.
Παράλληλα, αξίζει να κοιτάξεις πόσο χρόνο περνάς καταναλώνοντας παθητικά περιεχόμενο. Ατελείωτο scrolling, διαδοχικά βίντεο και συνεχείς ειδοποιήσεις μπορούν να κατακερματίζουν την προσοχή σου και να δυσκολεύουν την ενασχόληση με δραστηριότητες που απαιτούν προσπάθεια.
Δοκίμασε να περιορίσεις τις άσκοπες ώρες στην οθόνη και να αφιερώσεις περισσότερο χρόνο σε δραστηριότητες με ουσιαστική συμμετοχή: προπόνηση, διάβασμα, δημιουργία ή έναν στόχο που απαιτεί επιμονή. Δεν χρειάζεται να εξαφανιστείς σε ένα βουνό χωρίς Wi-Fi. Αρκεί να μην είναι το κινητό σου η πρώτη και η τελευταία δραστηριότητα της ημέρας.
: Η γυμναστική δεν χτίζει μόνο μύες, ισχυροποιεί και κάτι σημαντικότερο
6. Η ηλικία δεν είναι καταδίκη, αλλά χρειάζεται να ακούς το σώμα σου
Το να αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο διαχειρίζεσαι την ενέργεια, τον χρόνο και τις φιλοδοξίες σου όσο μεγαλώνεις είναι φυσιολογικό. Το να αισθάνεσαι, όμως, επίμονα εξαντλημένος, να χάνεις το ενδιαφέρον σου για σχεδόν τα πάντα ή να παρατηρείς σημαντική πτώση στη σεξουαλική επιθυμία δεν είναι κάτι που πρέπει να αποδίδεις αυτόματα στην ηλικία.
Αν τα συμπτώματα επιμένουν, ένας γιατρός μπορεί να αξιολογήσει πιθανούς παράγοντες, όπως διαταραχές ύπνου, προβλήματα διάθεσης, θυρεοειδικές διαταραχές ή χαμηλή τεστοστερόνη. Η διάγνωση υπογοναδισμού, για παράδειγμα, δεν βασίζεται απλώς στο ότι αισθάνεσαι πεσμένος, αλλά σε συμβατά συμπτώματα και κατάλληλες εξετάσεις.
Μετά από αυτή τη λίστα, το συμπέρασμα είναι το εξής…
Δεν χρειάζεται να είσαι στα 22 για να έχεις φιλοδοξίες, ενέργεια και διάθεση να κυνηγήσεις όσα θέλεις. Αν νιώθεις ότι έχεις χάσει τον ρυθμό σου, μην αρχίσεις κατευθείαν να κατηγορείς τον εαυτό σου. Κοίτα τον ύπνο σου, το στρες, τις συνήθειες και την υγεία σου. Γιατί άλλο να αλλάζουν οι προτεραιότητές σου με τα χρόνια και άλλο να έχεις ξεμείνει από ενέργεια και να το θεωρείς αναπόφευκτο. Και, κυρίως, μην αντιμετωπίζεις κάθε πτώση της διάθεσης ως ορμονικό πρόβλημα ούτε καταφεύγεις σε συμπληρώματα ή ορμόνες χωρίς ιατρική αξιολόγηση.
Πηγή: www.onsports.gr