O καρκίνος του νεφρού είναι ο 12ος πιο συχνός καρκίνος παγκοσμίως και αντιστοιχεί σε περίπου 2% όλων των νέων περιστατικών καρκίνου. Στην Ελλάδα περισσότεροι από 1.000 ασθενείς νοσούν κάθε χρόνο από καρκίνο του νεφρού και η πλειονότητα είναι άνδρες.
Τα τελευταία χρόνια η επίπτωση του καρκίνου του νεφρού, αυξάνεται διεθνώς. Και αυτό κατά κύριο λόγο οφείλεται σε αυξανόμενες διαγνώσεις μικρών όγκων των νεφρών, οι οποίοι βρίσκονται τυχαία, στα πλαίσια εξετάσεων που γίνονται για άλλους λόγους.
Ευτυχώς όμως, παρότι η ανεύρεση τέτοιων όγκων αυξάνει την επίπτωση, αυτό δεν οδηγεί σε περισσότερους θανάτους, γιατί κατά κανόνα αυτοί οι μικροί όγκοι είναι ιάσιμοι.
Ποσοστό 2-8% των καρκίνων νεφρού, σχετίζονται με την κληρονομικότητα. Η πιο συχνή μορφή κληρονομικού καρκίνου νεφρού αφορά το σύνδρομο von Hippel Lindau (VHL)
Ο καθηγητής Παθολογίας – Ογκολογίας ΕΚΠΑ Αριστοτέλης Μπάμιας
Τα παραπάνω ανέφερε στο in.gr ο καθηγητής Παθολογίας – Ογκολογίας στη 2η προπαιδευτική κλινική του νοσοκομείου «Αττικόν» και αντιπρόεδρος της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας Αριστοτέλης Μπάμιας, με αφορμή την παγκόσμια ημέρα κατά του καρκίνου του νεφρού.
Τρόπος ζωής και κληρονομικότητα
Σύμφωνα με τον καθηγητή, ο καρκίνος του νεφρού εμφανίζεται συχνότερα σε άνδρες και συνήθως στην έκτη και έβδομη δεκαετία της ζωής.
Παρά το γεγονός ότι παράγοντες όπως η παχυσαρκία, το κάπνισμα και η αρτηριακή υπέρταση έχουν συσχετισθεί με αυξημένη πιθανότητα ανάπτυξης αυτού του καρκίνου, εντούτοις, η σχέση αυτή δεν είναι τόσο ισχυρή όσο με την ανάπτυξη άλλων κακοηθειών.
Έτσι, προγράμματα πρώιμης διάγνωσης στον γενικό πληθυσμό δεν συνιστώνται.
Η εξαίρεση σε αυτή την γενική θέση είναι η περίπτωση που ο καρκίνος νεφρού έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια κληρονομούμενων συνδρόμων που προδιαθέτουν για την ανάπτυξη αυτής της κακοήθειας, δηλαδή πρόκειται για κληρονομικό καρκίνο νεφρού
Ένα όχι ευκαταφρόνητο ποσοστό 2-8% των καρκίνων νεφρού, σχετίζονται με την κληρονομικότητα. Η πιο συχνή μορφή κληρονομικού καρκίνου νεφρού αφορά το σύνδρομο von Hippel Lindau (VHL).
Άτομα που πάσχουν από το σύνδρομο έχουν πιθανότητα περίπου 70% να αναπτύξουν καρκίνο νεφρού. Είναι, λοιπόν, πολύ σημαντικό ασθενείς που αναπτύσσουν τέτοιο καρκίνο πριν τα 50 έτη να υποβάλλονται σε κατάλληλο γονιδιακό έλεγχο και να αντιμετωπίζονται σε εξειδικευμένα κέντρα.
Η διάγνωση
Η διάγνωση γίνεται με απεικονιστικές εξετάσεις (υπερηχογράφημα, αξονική τομογραφία, μαγνητική τομογραφία), οι οποίες θέτουν την υπόνοια της νόσου, αλλά η οριστική διάγνωση απαιτεί ιστολογική τυποποίηση του όγκου, είτε με βιοψία της μάζας, είτε με νεφρεκτομή.
Αντιμετώπιση
Η αντιμετώπιση του καρκίνου του νεφρού περιλαμβάνει κυρίως την χειρουργική και φαρμακευτική θεραπεία, αλλά και η στερεοτακτική ακτινοθεραπεία και οι τεχνικές κατάλυσης έχουν την θέση τους, όταν η χειρουργική αντιμετώπιση δεν είναι απαραίτητη.
Στον τομέα της χειρουργικής αντιμετώπισης έχουν σημειωθεί σημαντικές εξελίξεις στον χειρισμό μικρών όγκων του νεφρού, ο αριθμός των οποίων αυξάνεται συνεχώς,
Στον τομέα αυτό, η στενή συνεργασία, ουρολόγων, ογκολόγων, νεφρολόγων και επεμβατικών ακτινολόγων έχει αυξήσει σημαντικά την δυνατότητα διατήρησης της νεφρικής λειτουργίας με τον περιορισμό των ολικών νεφρεκτομών, είτε με την διενέργεια μερικών νεφρεκτομών, είτε με την εφαρμογή τεχνικών τοπικής μη χειρουργικής θεραπείας.
Καινοτόμα φάρμακα
«Τα τελευταία 10 χρόνια, είχαμε έναν καταρράκτη παραγωγής καινοτόμων φαρμακευτικών παραγόντων, κυρίως όμως μπορούμε να σταθούμε σε δύο κατηγορίες, τις στοχευμένες θεραπείες που εμπλούτισαν την φαρέτρα μας από το 2005-2006 και από το 2015 οι μοντέρνες ανοσοθεραπείες, οι οποίες αφορούν αντισώματα που αίρουν την ανοσολογική ανεπάρκεια στο επίπεδο του όγκου», επεσήμανε ο κ. Μπάμιας και πρόσθεσε:
«Σε ότι αφορά την ανοσοθεραπεία, θεωρούμε ότι ο όγκος στην περιοχή που αναπτύσσεται «αδρανοποιεί» την ανοσολογική απάντηση του οργανισμού. Κι αυτό γιατί, τα Τ- λεμφοκύτταρα που έχουν αποστολή να επιτίθενται στους ξένους και βλαπτικούς παράγοντες, δεν λειτουργούν γιατί ο όγκος παράγει κάποιους παράγοντες που τα «φρενάρουν».
Με τα καινούρια φάρμακα μπλοκάρουμε τους παράγοντες αυτούς, αίρουμε δηλαδή το φρένο της ανοσολογικής απάντησης με αποτέλεσμα την καταστροφή των κυττάρων και την υποστροφή του όγκου, επιτρέποντας στο ανοσολογικό σύστημα να καταπολεμήσει τον καρκίνο, όπως θα έπρεπε να έχει γίνει».
Αποτελεσματικές θεραπείες
Σε ότι αφορά την αποτελεσματικότητα των θεραπειών που υπάρχουν σήμερα, οκαθηγητής σημείωσε ότι «οι περισσότεροι καρκίνοι νεφρού, διαγιγνώσκονται νωρίς, οπότε δεν έχουν επεκταθεί έξω από το νεφρό. Στις περιπτώσεις αυτές, η κατάλληλη χειρουργική θεραπεία επιτυγχάνει την ίαση σε ποσοστά 85-95%.
Σε περιπτώσεις που ο όγκος είναι τοπικά προχωρημένος εφαρμόζεται η ανοσοθεραπεία σαν προληπτική θεραπεία με αποτέλεσμα και πάλι τα ποσοστά ίασης να ξεπερνούν το 70%.
Παρ’ όλα αυτά, περίπου 30% των ασθενών, είτε εξ αρχής, είτε στην εξέλιξη της νόσου, θα αναπτύξουν μεταστατική νόσο και θα χρειασθούν φαρμακευτικές θεραπείες εκτός από τη χειρουργική αντιμετώπιση.
Ακόμα, όμως, και στην ομάδα των ασθενών με μεταστάσεις τα πράγματα έχουν βελτιωθεί εντυπωσιακά με την εφαρμογή στοχευμένων θεραπειών και ανοσοθεραπείας, με τα ποσοστά ιάσεων να φτάνουν το 25%».
Καταλήγοντας ο κ. Μπάμιας, σημείωσε ότι «Όλες οι παραπάνω εξελίξεις αποτελούν πραγματικότητα και στη χώρα μας.
Η πρόγνωση των Ελλήνων ασθενών με μεταστατικό καρκίνο νεφρού είναι συγκρίσιμη με εκείνη των ασθενών του Δυτικού κόσμου και αυτό έχει αποδειχθεί σε μελέτες της Ελληνικής Ερευνητικής Ομάδας Ουρο-Γεννητικού Καρκίνου (ΕΕΟΟΓΕΚ) που έχουν δημοσιευθεί σε σημαντικά διεθνή επιστημονικά περιοδικά.
Σε αυτό σίγουρα συντελεί και η διαθεσιμότητα των πλέον σύγχρονων θεραπειών που αναφέρθηκαν πιο πάνω στην χώρα μας, καθώς και η συμμετοχή Ελληνικών κέντρων στις πιο σημαντικές διεθνείς μελέτες.
Είναι, λοιπόν, ιδιαίτερα σημαντικό να εξασφαλισθεί η βιωσιμότητα ενός συστήματος υγείας που θα είναι σε θέση να παρέχει όλα τα διαθέσιμα καινοτόμα φάρμακα στους Έλληνες ασθενείς με καρκίνο».
Πηγή: www.in.gr